10 apr 2020

Tussenkomst VGC: Coronacrisis & Cultuursector

Op 10 april vond er een online plenaire vergadering van de VGC plaats over de coronacrisis. Lees hier Lotte haar tussenkomst, waarin ze haar zorgen uit over de cultuursector en een aantal vragen stelt aan het verantwoordelijk Collegelid, Pascal Smet.


Collega’s hebben het gehad over zeer veel kwetsbare groepen. Ik wil het als voorzitter van de VGC Commissie cultuur jeugd sport het hebben over een ander niet te onderschatten precaire groep. De cultuurwerkers.

Zij die door de recente Vlaamse cultuurcuts kopje onder gingen, krijgen, als we niet snel ingrijpen, met de corona-maatregelen een ‘coup de grace’.

Het precaire non-statuut van onze cultuurwerkers, die mensen die ons rijker maken door ons te laten delen in hun, om het met onze klassiekers te zeggen, ‘allerindividueelste expressie van de allerindividueelste emotie’, is door velen niet gekend. En mag het nu ook die individuele kunstenaar zijn die en ik citeer Jambon, de ‘zwakke schakel’ uitmaakt in de waardeketen die nog niet gevat zijn in de huidige maatregelen.

Nog niet gevat in het Vlaams noodfonds. Nog lang niet allemaal gevat in de federale ‘tijdelijke werkloosheid’. Ook al zou volgens de nieuwe Vlaamse visienota ‘de individuele kunstenaar’ centraal komen te staan in het Vlaams kunstenbeleid.

Onze kunstenaars opereren als freelancer, via een al dan niet door welke overheid ook gesubsidieerde vzw, zelfstandige in bijberoep, als ‘interimair’ bij de verschillende sociaal secretariaten van Smart, Amplo, tot T-interim, in een coöperatief tot zelfs een enkeling in een vennootschap,…

Het creatief ondernemerschap noopt tot creatieve vormen, al even complex als de verschillende vormen van steun die vanuit verschillende beleidsniveaus al dan niet tot de Brusselse kunstensector komt.

Oh, c'est qu'il nous manque ce guichet unique... Of weer een principe van de tachtigers, oh, eenheid van vorm en inhoud.

  • Ik zou graag willen weten wat u als Collegelid reeds heeft ondernomen voor het overleven van onze Brusselse cultuursector in het algemeen en onze Brusselse kunstenaars die buiten de mazen van het net vallen, specifiek. Nu zelfs het aangekondigde noodfonds in Vlaanderen niet eens op twee sporen zal rijden en de individuele dossiers nog niet behartigd versus dossiers van ‘gesubsidieerde’ organisaties, dreigt een deel van de meest kwetsbare, autonome kunstwerkers zowel federaal als Vlaams uit de boot te vallen. Kan Brussel voor zijn kunstenaars soelaas brengen?
  • Bestaat er reeds enige coördinatie voor het afstemmen tussen de instanties? Neemt reeds iemand het voortouw om vast te stellen wie voor welke steun in aanmerking komt? Kan men ergens terecht voor duidelijkheid t.a.v. de Brusselse realiteit die zich vaak op de intersecties van maatregelen bevindt?

Welke afspraken of bezorgdheden heeft u reeds op federaal, Vlaams en Brussels Gewestelijk niveau ter sprake gebracht?

Zaken die onze culturele sector bij een volgende crisis veerkrachtiger zou kunnen maken, zo denk ik aan samenwerking federaal voor eens serieuze hervorming van het kunstenaarsstatuut samen met gewestelijk collega Trachte.

Maar Minister Jambon was blijkbaar zeer tevreden hoe het Cultuurloket in de bres gesprongen is bij de crisis. Zijn overtuiging dat een sterkere economische en zakelijk omkadering van de brede cultuursector een noodzaak is, kan misschien aangesproken worden voor de verdere uitrol van het uniek loket waar u met collega’s Vervoort en Linart aan wil werken?

  • Tot slot zou ik graag uw aandacht vestigen op de noodzakelijke banden met de gemeenten. Heeft u reeds concreet actie ondernomen om onze Brusselse schepenen van Nederlandstalige cultuur te informeren of bij te staan? Jambon refereerde gisteren aan de overdracht van alle middelen van het lokaal cultuurbeleid naar het Gemeentefonds en liet er geen twijfel over bestaan dat er zal nog het een en ander op hun schouders komen te vallen.

 

Repliek

De beleidswirwar voor de kunstsector komt nu uitvergroot in beeld maar ook de absurde precaire situatie waar onze cultuursector zich al veel langer dan vandaag bevindt komt serieus in zicht.

Via het aanmeldpunt van State of the Arts kwamen reeds schrijnende verhalen naar boven van individuele kunstenaars die geen tijdelijk werkloosheid nog gewone werkloosheid, noch kunstenaarsstatuut hebben. De zwakke schakel dus. Gaan aankloppen bij OCMW, het sociaal bloedbad nog aandikken, is dat wat we willen? Ik wil hen echt zichtbaar maken.

Ik werkte nog voor crisisjeugdhulpverlening en daar zag men crisis als een kans voor verandering. Ik heb dus ook hoop. Ik hoop op een nieuw politiek kader voor de kunsten, die mee voorop zet dat onze cultuur ons gemeengoed, onze commons zijn.

Cultuur draagt uitermate bij tot het Bruto Nationaal Geluk van onze maatschappij en dat in een wereld die in zijn “business as usual” enkel het bruto nationaal product najoeg.

En ik hoop van aller harte dat de VGC en Brussel kunnen bijdragen tot “een nieuwe lente en een nieuw geluid”.

Cookies op groen.be

Groen gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de website goed te laten functioneren. Deze cookies verwerken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig.

Als je daarvoor toestemming geeft, maken we ook gebruik van marketingcookies. Die stellen ons in staat om de website beter af te stemmen op jouw voorkeuren.

Je kunt je instellingen altijd weer wijzigen op de pagina over de cookies.

Voorkeuren aanpassen
Alle cookies accepteren